عضو شورای عالی فضای مجازی:تجهیزات قطع دائمی اینترنت از چین خریداری و وارد شده است
محمد سرافراز، رئیس پیشین سازمان صداوسیما و عضو شورای عالی فضای مجازی، گفت که در مجموع سه نگاه کلی به مقوله اینترنت در ایران وجود دارد: «نخست، هواداران قطع دائم و موقت اینترنت؛ دوم، ذینفعانی که از تفکر گروه اول برای درآمدزایی استفاده میکنند و در نهادهای تصمیمگیر نیز صاحب جایگاه هستند؛ و سوم، طرفداران اینترنت جهانی که قربانی دو گروه اولاند.»
عضو شورای عالی فضای مجازی، در ابتدا با اشاره به ناکارآمدی شورای عالی فضای مجازی و تشریح مدل حکمرانی شورایی در کشور میگوید: «ساختار شورای عالی فضای مجازی ایراد دارد. به عبارت دیگر، این شورا تا امروز ناکارآمد بوده و نتوانسته به اهدافی که مد نظرش بود برسد. اما پاسخ به این ساختار ناکارآمد، تشکیل یک ساختار ناکارآمد دیگر نیست، چون مشکل را حل نخواهد کرد. بر اساس تحقیقاتی که انجام شده، ما در کشور بیش از ۱۰۰ شورای عالی داریم. سه مدل شورای عالی داریم: درون بخشی، درون دولتی و درون حکومتی.»
او افزود: «شوراهای عالی درون بخشی، داخل دستگاهها برای اعتبار بخشیدن تشکیل شدهاند. شوراهای عالی درون دولتی، بین ارگانهای دولتی ایجاد شدهاند که از دستگاههای حکومتی نیز در آن حضور دارند. مثل شورای عالی اقتصاد که متولیانش رئیس جمهوری یا وزیران هستند، اما از بخشهای دیگر نیز در آن حضور دارند. شوراهای عالی درون حکومتی با حضور سران سه قوا و در سطوح عالی حاکمیتی ایجاد شدهاند. مثل شورای عالی فضای مجازی، شورای عالی امنیت ملی و شورای عالی انقلاب فرهنگی.»
سرافراز در ادامه میگوید: «مدل حکمرانی شورایی، در مجموع نتوانسته ما را به اهداف موردنظر برساند و شورای عالی فضای مجازی نیز در همین چارچوب، موفق به تحقق اهدافش نشده است. حدود ۱۵ سال پیش، رهبر انقلاب در حکم تشکیل این شورا بر گسترش روزافزون فناوریهای اطلاعاتی و ارتباطی، بهویژه اینترنت، و تأثیر گسترده آن بر زندگی فردی و اجتماعی تأکید کردند. در این حکم، بر ضرورت سرمایهگذاری هدفمند برای استفاده حداکثری از فرصتهای فضای مجازی در مسیر پیشرفت کشور، ارائه خدمات گسترده به مردم و همچنین برنامهریزی مستمر برای مقابله با آسیبهای آن اشاره شده بود. بر همین اساس نیز شورای عالی فضای مجازی شکل گرفت.»
سه گروه نسبت به اینترنت در ایران شکل گرفته است
به گفته او، هدف عمده تشکیل این شورا این بود که از ظرفیتهای اینترنت استفاده شود و البته فکری به حال آسیبهایش نیز بشود. اما این هدف محقق نشده و امروز در کشور سه گروه و سه دیدگاه نسبت به اینترنت وجود دارد.
گروه اول خواهان قطع دائمی اینترنت برای عموم مردم است
به گزارش فراز این عضو شورای عالی فضای مجازی ضمن بیان اینکه گروه اول باور دارد که اینترنت باید به طور دائم برای عموم مردم قطع شود، میگوید: «به عقیده این گروه، نیاز مردم به اینترنت باید از طریق سکوهای داخلی تامین شود و اینترنت جهانی در اختیار گروهی خاص، محدود و کنترلشده باشد.»
تجهیزات لازم برای قطع دائمی اینترنت از چین وارد شدهاند
او در ادامه میگوید: «تجهیزات لازم برای فراهم کردن این شرایط از چین خریداری و وارد شده است. در چین اینترنت جهانی برای عموم مردم قطع شده و به طور محدود در اختیار عدهای خاص قرار داده شده است. در آن کشور، برای اینکه روایت حکومت بر کشور حاکم باشد، سازوکاری به نام «سیستم نیکان» برای اینترنت ایجاد کردهاند. این سیستم، خبرهای بینالمللی و اتفاقات جهانی را دریافت میکند، پالایش میکند و در اختیار حزب کمونیست میگذارد. وزارت ارتباطات چین این سیستم را ایجاد کرده است. مقامات حزب کمونیست نیز برای حفظ روایت رسمی حکومت چین، از این طریق اخبار را کسب میکنند.»
سرافراز در ادامه میگوید: «دولت چین روی دادهها و سایتهای خارجی کنترل شدیدی دارد. مردم نیز از طریق «چاینا تلکام» به شکلی کنترلشده و بسیار محدود اینترنت دریافت میکنند، اما سرویسهایی مثل گوگل به طور کامل قطع است. تفاوت چین با ما این است که چین، در ازای قطع گوگل، موتور جستجوی قدرتمندی برای استفاده مردم تولید کرده است.»
گروه دوم، ذینفعانِ قطع اینترنت هستند
رییس پیشین سازمان صدا و سیما در ادامه با اشاره به ذینفعان قطع اینترنت که از قضا در نهادهای تصمیمساز پست و مقام دارند، میگوید: «نگاه دیگر، مربوط به ذینفعانِ قطع اینترنت است که در شوراهای عالی تصمیمگیری و تصمیمسازی صاحب جایگاهند. قطع اینترنت برای این گروه یک فرصت است و آنها بابت هر فرصتی که برایشان پیش بیاید، به دنبال کسب درآمد خودشان هستند. این فرصت یکبار از طریق مسدود شدن تعدادی از شبکههای اجتماعی و پلتفرمهای خارجی پیش میآید و آنها از این فرصت، با فروختن فیلترشکن برای کسب درآمد استفاده میکنند. امروز فرصت جدیدتر و بزرگتری به نام «اینترنت پرو» خلق کردهاند.»
سرافراز در ادامه میگوید: «همانطور که پیشتر گفتم، برای دادن اینترنت محدود و کنترلشده به عدهای خاص، سختافزارها و نرمافزارهایی از چین تهیه شده است. ذینفعانی که به آنها اشاره کردم، همین مساله را به یک فرصت تبدیل کردهاند تا اینترنت را به شکل بسیار گرانقیمت در قالب «اینترنت پرو» به مردم بفروشند و کسب درآمد کنند. مثل این میماند که شما در سرزمینی با وفور آب باشید، اما شما را مجبور کنند برای یک بطری آب و برای رفع تشنگی، هزینه گزافی بپردازید.»
اپراتورهای نزدیک به حاکمیت در تصویب اینترنت پرو نقش داشتهاند
سرافراز در پاسخ به این پرسش که چه کسانی پشت پرده تصویب و اجرای اینترنت پرو هستند، گفت: «اپراتورهایی که به سیستمهای حاکمیتی وصل هستند و در شوراهای عالی نقش دارند و تصمیمگیری میکنند. ذینفعان نباید در نظامهای تصمیمگیری دخالت مستقیم داشته باشند. یا باید ذینفع نباشند، یا باید از شغل ذینفعیشان کنارهگیری کنند.»
گروه سوم، اینترنت را فرصتی برای دسترسی به فناوریهای نوین جهانی میداند
سرافراز با اشاره به گروه سوم میگوید: «این گروه اصولا اینترنت را به عنوان یک فرصت برای دسترسی به علوم و تکنولوژیهای نوین جهانی میدانند. از نگاه این گروه، اهداف اینترنت بدون قرار گرفتن در اختیار عموم مردم، قابل تحقق نیست. برای مثال، مدلهای هوش مصنوعی در صورتی میتواند کارش رو خوب انجام بدهد که بتواند از تکتک انسانهای روی کره زمین دادههایی جمعآوری کند. به باور این گروه، ارتباطات ارزان جهانی، اقتصاد دیجیتال با همهی شاخههای روبهگسترش خود، آموزشهای متوع مجازی، هوش مصنوعی و تمام فناوریهای نوین امروز و آینده جهان، همه در سایه اینترنت جهانی به وجود میآید. این به آن معنی نیست که اینترنت تهدیدی برای جوامع ندارد. این تهدیدها را باید مدیریت کرد.»
چرا اینترنت قطع است؟
محمد سرافراز با اشاره به روایتهای رایج درباره علت قطع سراسری اینترنت میگوید: «امروز معمولاً گفته میشود اینترنت به دلایل امنیتی قطع میشود و برای آن سه دلیل مطرح میکنند: اول، جلوگیری از حملات سایبری؛ دوم، جلوگیری از شناسایی و ترور مسئولان کشور؛ و سوم، جلوگیری از انتشار مطالبی که امنیت روانی جامعه را به خطر میاندازند. پاسخ من به این دلایل این است.»
قطع اینترنت برای جلوگیری از حملات سایبری ایده موفقی نبوده است
او در ادامه میگوید: «تا امروز مشخص شده که قطع اینترنت برای جلوگیری از حملات سایبری اساساً ایده موفقی نبوده است، چون در جنگهای ۱۲ روزه و ۴۰ روزه، اتفاقاً شدیدترین حملات سایبری در دوره قطع اینترنت رخ داده است. قطع اینترنت برای جلوگیری از ترور مسئولان نیز وضعیت مشابهی دارد؛ این ترورها قبل، حین و بعد از قطع اینترنت ادامه داشته است.»
به گزارش روزنامه اینترنتی فراز، عضو کنونی شورای عالی فضای مجازی در پایان گفت: «در موضوع امنیت روانی جامعه هم به نظر من دو مسئله بیش از همه به آن آسیب زده است: نخست، از بین رفتن کسبوکارها در جامعهای که تحت فشار تحریمهای سنگین و تورم قرار دارد؛ و دوم، شکلگیری تبعیضهای ناروا از طریق ارائه اینترنت سفید به برخی افراد و اینترنت پرو به صاحبان مال و ثروت.»
دیدگاهتان را بنویسید