مدیران اقتصاد دیجیتال از آینده سوپراپلیکیشنها گفتند؛ از توسعه خدمات مالی تا چالشهای تنظیمگری
پنل «نقش سوپراپلیکیشنها در اقتصاد» در دومین روز همایش «چشمانداز اقتصاد ایران ۱۴۰۵» روز سهشنبه ۳۰ تیرماه ۱۴۰۵ با حضور مدیران اسنپپی، دیجیکالا، میلی و ازکیوام برگزار شد. سخنرانان این نشست با مرور تجربه توسعه سوپراپلیکیشنها در جهان و ایران، درباره نقش خدمات مالی، حکمرانی داده، همکاری میان کسبوکارها، تعامل با شبکه بانکی و الزامات تنظیمگری در اقتصاد دیجیتال دیدگاههای خود را مطرح کردند.
عضو هیئتمدیره اسنپپی: داده بزرگترین دارایی سوپراپلیکیشنها است
احسان رحمانینیا، عضو هیئتمدیره اسنپپی، با اشاره به روند توسعه سوپراپلیکیشنها در جهان گفت: «این پلتفرمها معمولاً فعالیت خود را با ارائه یک خدمت آغاز میکنند، اما به مرور با اضافه کردن سرویسهای متنوع، تلاش میکنند بخش عمده نیازهای کاربران را در یک بستر واحد پاسخ دهند.»
او افزود: «تجربه جهانی نشان میدهد تقریباً همه سوپراپلیکیشنهای موفق در نهایت به سمت ارائه خدمات مالی حرکت کردهاند و سرویسهایی مانند پرداخت، اعتبار، تسهیلات و سایر خدمات مالی، مهمترین عامل افزایش تعامل و ماندگاری کاربران در این پلتفرمها محسوب میشوند.»
رحمانینیا با بیان اینکه توسعه اکوسیستمهای دیجیتال همزمان با افزایش تعداد کاربران نیازمند گسترش زیرساختها و خدمات جدید است، گفت: «یک پلتفرم میتواند فعالیت خود را از حوزهای مانند حملونقل آغاز کند و سپس وارد خردهفروشی، سوپرمارکت آنلاین و خدمات مالی شود تا کاربران بدون خروج از همان اکوسیستم، نیازهای روزمره خود را برطرف کنند.»
عضو هیئتمدیره اسنپپی همچنین داده را بزرگترین دارایی کسبوکارهای دیجیتال دانست و گفت: «تحلیل رفتار مالی کاربران، امکان ارائه خدمات شخصیسازیشده و توسعه مدلهای اعتبارسنجی را فراهم میکند.»
او در عین حال، ضعف در حکمرانی داده و نبود سازوکار مناسب برای اشتراکگذاری امن اطلاعات میان کسبوکارها را از مهمترین چالشهای اقتصاد دیجیتال کشور برشمرد و تأکید کرد: «ایجاد یک نهاد مورد اعتماد میتواند استفاده از دادهها را به منفعتی عمومی برای کل اکوسیستم تبدیل کند.»
مدیرعامل دیجیکالا: سوپراپها خلأ زیرساختها را جبران میکنند
مسعود طباطبایی، مدیرعامل دیجیکالا، شکلگیری سوپراپلیکیشنها را وابسته به وضعیت زیرساختهای هر کشور دانست و گفت: «این پلتفرمها معمولاً در کشورهایی شکل میگیرند که بخشی از زیرساختهای پایه هنوز به بلوغ کامل نرسیده و سوپراپلیکیشنها با تجمیع خدمات مختلف، این خلأها را جبران میکنند.»
او دو مسیر توسعه سوپراپلیکیشنها را گسترش خدمات توسط یک شرکت و ایجاد بستری برای ارائه خدمات سایر کسبوکارها عنوان کرد و افزود: «ظرفیت بازار خدمات خارج از شرکت مادر بسیار گسترده است و همکاری میان بازیگران مختلف میتواند ارزش بیشتری برای کاربران ایجاد کند.»
طباطبایی همچنین از برنامه دیجیکالا برای توسعه خدمات خبر داد و گفت: «این مجموعه تا پایان امسال دو تا سه سرویس جدید را به پلتفرم خود اضافه خواهد کرد که نخستین آن در مردادماه رونمایی میشود.»
مدیرعامل دیجیکالا با اشاره به فعالیت بیش از ۵۶۰ هزار فروشنده در این مارکتپلیس، ظرفیت بازار ایران برای توسعه سوپراپلیکیشنها را قابل توجه دانست و گفت: «موفقیت این پلتفرمها به مجموعهای از عوامل از جمله احراز هویت کاربران، اعتماد به برند، زیرساخت پرداخت، خدمات اعتباری و لجستیک وابسته است.»
او همچنین با اشاره به تجربه کمیسیون «ریتیلتک» انجمن تجارت الکترونیک گفت: «برای نخستینبار بازیگران بزرگ و کوچک این حوزه دادههای خود را با هدف برآورد اندازه بازار خردهفروشی به اشتراک گذاشتهاند و این تجربه میتواند در سایر بخشهای اقتصاد دیجیتال نیز تکرار شود.»
طباطبایی در ادامه با تأکید بر ضرورت حضور بخش خصوصی در فرآیند قانونگذاری گفت: «مشارکت فعالان اقتصاد دیجیتال در تدوین مقررات، از جمله پیشنویس ضوابط طلای دیجیتال و اصلاح قانون تجارت الکترونیکی، میتواند به تصویب قوانینی منجر شود که هم قابلیت اجرا داشته باشند و هم مانعی برای نوآوری ایجاد نکنند.»
او همچنین خواستار تقویت اعتماد میان حاکمیت و فعالان اقتصاد دیجیتال و کاهش نگاه امنیتی به این حوزه شد.
مدیرعامل میلی: تنظیمگری نباید فناوریهای جدید را تهدید تلقی کند
سعید علیعسگری، مدیرعامل میلی، با اشاره به تحول اقتصاد دیجیتال گفت: «این حوزه از مرحله توسعه زیرساختهای ارتباطی عبور کرده و اکنون خدمات مالی، اعتبار و داراییهای دیجیتال به مهمترین محورهای رشد آن تبدیل شدهاند.»
او با بیان اینکه موج بعدی اقتصاد دیجیتال بر پایه داراییهای دیجیتال شکل خواهد گرفت، گفت: «این داراییها در آینده تنها ابزار حفظ ارزش سرمایه نخواهند بود، بلکه میتوانند پشتوانه انجام انواع معاملات در پلتفرمهای دیجیتال باشند.»
علیعسگری با تأکید بر اینکه فعالان این حوزه با اصل قانونگذاری مخالفتی ندارند، گفت: «مقررات باید متناسب با مدل عملیاتی کسبوکارها تدوین شود.»
به گفته او، در بسیاری از کشورها رویکرد تنظیمگران بر تأمین منافع عمومی استوار است، اما در ایران گاهی فناوریها و مدلهای کسبوکار جدید به دلیل نو بودن، پرریسک تلقی میشوند و همین موضوع مانعی برای توسعه نوآوری است.
او همچنین از همکاری میان بازیگران اقتصاد دیجیتال برای کاهش ریسک خبر داد و گفت: «تبادل داده میان شرکتهایی مانند میلی، دیجیپی، ازکی و در آینده اسنپپی میتواند دقت اعتبارسنجی و مدیریت ریسک را افزایش دهد.»
او افزود: «تاکنون هیچ شکایت مردمی درباره فعالیت میلی در حوزه معاملات طلا ثبت نشده و این تجربه نشان میدهد میتوان با طراحی سازوکارهای مناسب، هم ریسک را کاهش داد و هم مقرراتی متناسب با مدل فعالیت پلتفرمها تدوین کرد.»
مدیرعامل میلی همچنین توضیح داد: «طلای خریداریشده کاربران از پیش بهصورت دارایی وجود دارد و در مراکز مورد نظارت نگهداری میشود.»
او معتقد است با رفع موانع موجود، ظرفیت دهها میلیارد دلار طلای فیزیکی کشور میتواند وارد چرخه اقتصاد دیجیتال شود. او تأکید کرد که شفافیت به معنای کنترل یا انحصار نیست و تغییر این نگاه میتواند فرصتهای تازهای برای توسعه اقتصاد دیجیتال ایجاد کند.
مدیرعامل ازکیوام: لندتکها رقیب بانکها نیستند؛ نقش آنها مدیریت ریسک و جلوگیری از تقلب است
مهدی مومنی، مدیرعامل ازکیوام، با مرور روند توسعه این شرکت گفت: «سالهای ابتدایی فعالیت صرف تثبیت مدل کسبوکار و ایجاد فرآیندهای دیجیتال شد و امروز این مجموعه با اغلب بانکهای کشور همکاری دارد.»
او با تأکید بر اینکه رابطه لندتکها با شبکه بانکی بر پایه همکاری است نه رقابت، گفت: «وظایفی مانند سپردهپذیری و مدیریت اعتبارات همچنان در حوزه مسئولیت بانکها قرار دارد و پلتفرمهای لندتک بیشتر بر توزیع خدمات، کاهش ریسک، افزایش شفافیت و جلوگیری از تقلب تمرکز میکنند.»
مومنی همچنین خودتنظیمگری را یکی از مهمترین چالشهای اقتصاد دیجیتال دانست و گفت: «تحقق این موضوع مستلزم شفافیت بیشتر کسبوکارها در قبال خدماتی است که به کاربران ارائه میکنند.»
به گفته او، بسیاری از بانکها نیز امروز به این نتیجه رسیدهاند که مدیریت ریسک در برخی حوزهها با کمک پلتفرمهای لندتک کارآمدتر خواهد بود.
اجماع مدیران اقتصاد دیجیتال؛ توسعه سوپراپلیکیشنها بدون اصلاح حکمرانی داده و تنظیمگری ممکن نیست
اگرچه هر یک از مدیران حاضر در این نشست از زاویهای متفاوت به موضوع سوپراپلیکیشنها پرداختند، اما در یک محور اتفاق نظر داشتند؛ آینده اقتصاد دیجیتال صرفاً با افزایش تعداد سرویسها رقم نمیخورد.
توسعه زیرساختهای مالی، حکمرانی و اشتراکگذاری داده، همکاری میان بازیگران اکوسیستم، مشارکت بخش خصوصی در تدوین مقررات و تنظیمگری متناسب با واقعیتهای بازار، مهمترین پیشنیازهای رشد سوپراپلیکیشنها در ایران خواهد بود. به اعتقاد سخنرانان، مزیت رقابتی این پلتفرمها در آینده بیش از هر چیز به توانایی آنها در ایجاد اعتماد، مدیریت ریسک، توسعه همکاریهای بینپلتفرمی و سازگاری با چارچوبهای تنظیمگری وابسته است.
دیدگاهتان را بنویسید